مقالات
بیماري ویروسی چروکیدگی قهوه اي میوه گوجه فرنگی
بخش اول: مقدمه
اهمیت و ضرورت
یکی از Tomato brown rugose fruit virus (ToBRFV) ویروس چروکیدگی قهوه اي میوه گوجه فرنگی ویروس هاي نوظهور در چند سال اخیر در گوجه فرنگی و فلفل است، که به عنوان یک تهدید جدي براي کشت
در .(Luria et al., 2017; Salem et al., 2016; Jewehan et al., گوجه فرنگی و فلفل به شمار می آید ( 2022 صورت آلودگی، محصولات گوجهفرنگی و فلفل خسارت بسیار بالایی را متحمل میشوند. استفاده از اندام تکثیري آلوده و عدم رعایت ضوابط بهداشت گیاهی می تواند به استقرار، همه گیري و انتشار سریع ویروس در گلخانه ها و فضاي باز منجر شود. اندامهاي تکثیري آلوده مانند بذر و نشاء از عوامل پرخطر ورود و انتشار این ویروس در مناطق جدید و غیر آلوده هستند. خطرات بالقوه مرتبط با این ویروس در ورود به یک منطقه جدید، عمدتاً مربوط به توانایی بقاي بالاي ویروس و شیوع شدید آن از طریق انتقال مکانیکی توسط کارگران، ابزار و تجهیزات در حین کار با گیاهان آلوده میباشد. دلیل دیگر اهمیت این ویروس، شکست مقاومت گیاهان گوجهفرنگی و فلفل حامل است. این ویروس از سال 2019 در لیست هشدار و اقدامات اضطراري اتحادیه L و 1,3,4 Tm-2² ژنهاي مقاومت قرار گرفته است. (EPPO) اروپا گیاهان میزبان ویروس چروکیدگی قهوه اي میوه گوجه فرنگی قادر به ایجاد آلودگی به روش مایه زنی مکانیکی در 40 گونه و Asteraceae کاسنیان ،Apocynaceae خرزهره ،Amaranthaceae گیاهی متعلق به چهار تیره تاج خروس .(Chanda et al., ا ست ( 2021 Solanaceae بادنجانیان تنها میزبان هاي طبیعی شناخته شده براي (Capsicum sp.) و فلفل (Solanum lycopersicum) گوجه فرنگی .(Salem et al., 2016; Luria et al., این گونه ویروسی می باشند ( 2017 ،Oxalis corniculata ،Malva parviflora ،Erigeron canadensis ،Corchorus olitorius گونه هاي
Veronica و Traxacum officinale ،Solanum nigrum ،Solanum elaeagnifolium ،Portulaca oleracea به عنوان میزبان هاي وحشی طبیعی این ویروس می باشند.
مناطق انتشار
ویروس چروکیدگی قهوهاي میوه گوجهفرنگی اولین بار در سال 2015 میلادي روي گوجه فرنگی در اردن گزارش و سپس در مدت زمانی کوتاهی از 35 کشور در قاره آسیا، اروپا، آفریقا و آمریکا گزارش شد. در سال
2018 از آمریکا (کالیفرنیا و آریزونا)، فلسطین و آلمان و در سال 2019 از مکزیک، چین، ترکیه، ایتالیا، انگلستان، یونان، اسپانیا، هلند، مصر، لهستان، قبرس، جمهوري چک، در سال 2020 از فرانسه، در سال 2021 از بلژیک، مالت، مجارستان، بلغارستان، نروژ، اتریش، استونی، اسلوونی، سوئیس، پرتغال، ازبکستان، عربستان سعودي و ایران گزارش گردید. آلودگی در هر دو محصول گوجه فرنگی و فلفل از بسیاري از این کشورها گزارش شده است.
عامل بیماري
از جنس توباموویروس بوده و Tomato brown rugose fruit virus (ToBRFV) عامل این بیماري ویروس داراي ویژگیهاي ساختاري و ملکولی معمولی توباموویروسها است. این ویروس داراي پیکره میلهاي خمش تک رشتهاي به اندازه 6393 نوکلئوتید RNA ناپذیر به طول 300 نانومتر و قطر 17 نانومتر است. ژنوم ویروس مرتب شده اند که در یک پوشش استوانه اي چروکیده قرار دارند. (ORFs) می باشد که در چهار قاب خواندنی باز
در حال حاضر ده توالی ژنومی شامل دو توالی از اردن، یک توالی از فلسطین، دو توالی از آلمان، یک توالی از در دسترس است که همگی آنها Genbank ایتالیا، یک توالی از انگلستان و یک توالی از مکزیک در پایگاه دادهاي 99 درصد در سطح نوکلئوتیدي با یکدیگر دارند که نشانگر شیوع سریع یک ایزوله مشابه در سراسر / شباهت 5 جهان است.